Hoge Raad geeft bij meer dan helft afwijzingen geen uitleg

Bron:

25 April 2026, 08:11

DEN HAAG - Wie een rechtszaak verliest bij de Hoge Raad, hoort al jaren in de meeste gevallen niet waarom dat zo is. Dat blijkt uit cijfers van de hoogste rechter. In 2025 ontbrak een inhoudelijke motivering in 571 van de 976 gevallen waarin de Hoge Raad mensen geen gelijk gaf. Juristen zijn kritisch over de uitspraken zonder uitleg.

Een zaak bij de Hoge Raad heet een cassatieprocedure. Het gaat alleen over de vraag of het recht goed is toegepast. De Hoge Raad kijkt niet opnieuw naar wat er precies is gebeurd in een zaak. Volgens de wet mag de Hoge Raad een inhoudelijke uitleg achterwege laten. Toch hebben sommige advocaten kritiek. "Het lijkt alsof de Hoge Raad zich niet realiseert dat het gaat om mensen die veroordeeld zijn tot zeer zware straffen. Als je dan in cassatie een uitspraak zonder motivering krijgt, weet je niks. Je wordt het bos ingestuurd. Dat is buitengewoon onbevredigend", aldus strafrechtadvocaat Gerard Spong.

Sjef van Swaaij, cassatieadvocaat in civiele zaken, noemt als voorbeeld de zaak van reisorganisatie Oad tegen de Rabobank. Oad vond dat de bank een schadevergoeding moest betalen omdat de bank niet meer bereid was krediet te verstrekken. De Hoge Raad besliste vorig jaar dat het oordeel van het hof dat de bank niet hoefde te betalen in stand bleef, maar gaf geen motivering. "Het was een principiële zaak waarin niet zonder motivering mag worden beslist. Ik vind dat de Hoge Raad dit te vaak toch doet", aldus Van Swaaij.

'Beperkte capaciteit'

Cassatieadvocaat Laura van Gardingen snapt de kritiek van vakgenoten. "Een motivering helpt bij het aanvaarden van de uitkomst. Tegelijkertijd heeft de hoogste rechter een beperkte capaciteit." In andere landen lost de hoogste rechter dat op door alleen naar zaken te kijken die over een groot geldbedrag gaan, of over iets wat ze juridisch interessant vinden. "Ik geloof dat de Hoge Raad in Nederland naar alles goed kijkt. In zekere zin is dat best een luxe", aldus Van Gardingen.

Een woordvoerder van de Hoge Raad meldt dat een inhoudelijke motivering alleen ontbreekt als er "geen belangrijke of nieuwe juridische vragen" zijn die moeten worden beantwoord. Ook in die gevallen heeft de hoogste rechter "de zaak inhoudelijk bekeken en beoordeeld", aldus de woordvoerder.

Laatste artikelen 'Economisch nieuws'

Gerelateerde nieuwsberichten in de categorie 'Economisch nieuws'

Recent Economisch nieuws uit andere media